Теҥгече 10 апрельыште Владимир Путин «Банк да банкысе паша» тӧртыкыш (законыш) вашталтышым пуртымо нерген кидпалым пыштен. Вашталтыш посна вуйоза-влаклан (физический лица-влаклан) кредитым пуымо шотышто лиеш. Ынде ойпидышыште (договорыште) кредит кугытым тичмашнек ончыктыман, тыгак ойпидышым кӱрлмӧ годым кредит тӱлышаш кугытым палемдыман. Тичмаш кредит кугыт федерал тӧртык почеш ончымаште, заемщикын кредит налме годым чыла роскотшым пурта. Кредит налме радамым Россий Банк пеҥгыдемда.У предприятийышке пашаеҥ-влак кӱлыт. Тигай увертарымаш-влакым кундемысе газет да радио гоч ужаш, колаш чӱчкыдынак пернаш тӱҥалеш. Молан манаш гын, лишыл 3 ий жапыште республикыште 4 тӱжемат пеле у паша вер 50 предприятийыште лиеш. У йӧнозанлыкым чоҥымылан инвестиций йон дене 47 миллиард теҥгем ойырымо. Тыге у йӧнозанлыкым чоҥымо дене республикысе бюджетышке налогат пураш тӱҥалеш. У предприятий-влак кундемысе инфраструктырын кушмашыжым ончыкташ тӱҥалеш. Тачысе кечылан ончымаште, икмыняр проектшым илышыш пуртымо. Тиде «Таврида Электрик», «Фурор», «Стезя», «Чодырам перерабатлыватлыше завод» да молат улыт.
Эпидемиолог-влак тӱткырак лияш йодыт. Роспотребнадзор Виктем специалист-влак италий сырым ыштымым чараш, маныт. Тыште тазалыклан эҥгекым кондышо диоксин моткоч кугу улеш, маныт. Тыгак жаритлыме арахисым Электростальыште ыштымым налаш огыт темле. Специалист-влакын палемдымышт почеш, эҥгекым кондышо афлатоксин пӱкшыштӧ 180 пачаш шукырак. Кевыт пашаеҥ-влак деч молыланат, эпидемиолог-влак тӱткырак лияш йодыт. Да палемдыме продукцийым кевытлаште ужмек, Роспотребнадзорыш увертараш йодыт.
Марий Элыште отоларинголог-влак огыт сите. Тидыже 24 % ончыкта. Республикын тӱҥ отоларингологын Анатолий Мироновын палемдымыж почеш тачысе кечылан эмлымверлаште 42 лор специалист пашам ыштат. Республик Виктер сайтын палемдымыж почеш, Тӱҥ врач кечын эмлыше специалист-влак ситыдыме йодышым нӧлталаш палемдыме. Тылеч посна, «Тазалык» кугыжаныш программе почеш, ешартыш иммунитетым аралыме шотышто профилактикым ышташ палемдалтеш. 2008 ийыште 72 тӱжем еҥлан В гепатидлан 18 гыч 55 ияш мартелан, тыгак 3200 еҥлан корь деч, 1 ий марте 6219 йочалан полиомелитлан ышташ тӱҥалыт.
Морко районысо почто кылым эн сайлан шотылмо. Тыгай иктешлымашке профессионал моштымашым ончыктымо конкурсын жюриже шуыныт. Конукрс эртыме годым шке пашам палымым да ыштен моштымым гына огыл тыгак почто кыл пашаеҥ-влакын коммерций суаплыкым (услугым) шуктен толмым тергеныт. Чылажге 256 открыткым ужалыме да коммерций суаплыкым шуктышо почто кылым тергеныт. Да Морко кундемысе Зеленогрск почто кылын пашам сайын шуктен толмыжым жюри палемден. Тыгак Медведево да Курыкмарий районын Виловатово почто кылым палемден коденыт.
Аня Левагина
Увер йогын - 11 апрель (mp3)