Недоходное объединение «Учреждение Фенно-Угриа» выпустила русскую версию очередного 40-го номера своей информационной газеты. Часть материлов издания посвящена марийской теме.

Инфогазета начинается статьей магистранта Эстонской академии искусств Мадиса Труудера «Впечатления от Дней вепской культуры в Сыктывкаре». Автор пишет о Днях вепской культуры в столице Коми, национальном движении народа коми.

Редактор «Фенно-Угрии» Юве Маловеръян предлагает интервью с новым директором учреждения Михкельем Вольтом «Михкель Вольт подбросит дров в огонь финно-угорского движения». Новый директор рассказывает о себе, о своем знакомстве с финно-угорской тематикой, о том каким он видит будущее возглавляемого им учреждения.

О выставке современного финно-угорского искусства в художественной галерее Эстонии «Kumu» пишет референт-консультант «Фенно-Угрии» Эха Вилуоя. Автор отмечает, что такой масштабной финно-угорской выставки в Эстонии еще не было. Выставка открыта до 18 мая.
...

Шорык.
Кызыт ыштыме пашадам уэш шергал лекса. Пӱжвӱдым йоктараш логалеш, но те у куандарыше лектышым шижыда.

Презе.
Шкендан уда койышдам ида ончыкто. Ик могырым – лишыл еҥда-влак тендан деч кораҥ кертыт, а вес могырым – шканда шке эҥгекым конден кертыда.

Йыгыр.
Чыда шонымашда шукталтше манын, уло вийдам пышташ логалеш. Ида ӧркане, но утыжымат ида юватыл. Чыла сай лиеш.

Рак.
Йолташда-влак тендан кажне ошкылдам эскераш тӱҥалыт. Кушкыла те савырнеда, нунат тушкыла ончал кертыт. Сандене тӱткырак лийза.

Лев.
У пашалан пижме деч ончыч, кидда пырт чытырашат тӱҥалеш. Но лишыл йолташдам полшаш ӱжыда гын, шке ужыда, кузе пырля куштылгырак лиеш.

Ӱдыр.
Мом шонымыдам чын луктын каласаш тунемза. Вет йыр улшо еҥда-влак вес семынат умылен кертыт.
...

Марий Элысе почто кыл пашаеҥ-влак тариф кугемме нерген увертарат. 25 апрельыште Российын тариф шотышто федерал службышто пунчалым пеҥгыдемденыт. Россий Федераций Юстиций министерствыште пеҥгыдемдымеке, вашталтыш илышыш пура. Почто кыл Виктем специалист-влакын палдарымышт почеш, пытартыш гана илышыш пуртымо вашталтыш гыч идалыкат пелен жап эртен. Палашлан, почто карточкым колтымо 5 теҥге да 50 ырыш шуэш, заказной карточкым – 8 теҥгеш. 20 грамм марте серыш-влакым колташлан 7 теҥге да 50 ыр лиеш, заказной серышым колташлан 12 тенге лиеш, а теве 20 грамм марте акым ончыктыман серышым колташлан 40 теҥге лиеш.

2010 ийлан йоча-влакын чотышт иземеш. 2006 ий дене таҥастарымаште школым тунем пытарыше-влак кок пачаш шагалрак лийыт. Тидын нерген Российысе туныктыш да шанче министр Андрей ФУрсенко увертарен. Тудын мутшо почеш, ончыкыжым кӱшыл шинчымашым кугыжаныш кӱшеш налашлан йӧн шукырак лиеш. Мутлан, кум еҥ гыч кокытшо бюджет верыш яра тунемаш пурен кертеш. Кызыт гын тыгайрак сӱрет: мемнан элысе ВУЗлаште кажне ик тӱжем тунемшылан 500 вер кугыжаныш кӱшеш ойыралтеш. Тидыже Совет Ушемысе деч ятырлан шукырак. Кӱшыл тунемме тӧнежлаште бюджет вер-влак шотышто кугу вашталтыш уке. Но экономист ден юрист-влакым ямдылыме пӧлкаште тудым, чынжымак, иземдат. Тидыже специалист-влакым шуко ямдылыме дене кылдалтын.

Марий Элыште тоштер-влак йӱдымат пашам ышташ тӱҥалыт. Тӱнямбал тоштер кече дене кылдалтын илышыш «Йӱд тоштер: тоштер треугольник» проектым илышыш пурташ палемдалтеш. Тӱҥ шотышто тиде паша тоштер-влакын вийыштым иктыш ушен, калыклан тоштерын вийжым, кӱлешлыкшым ончыкташлан ышталтеш. Тыге, 17 гыч 18 май йӱдым Йошкар-Олаште 3 тоштер пашам ышташ тӱҥалеш. Тиде Т.Евсеев лӱмеш кугыжаныш тоштер, Марий Эл Республикысе кугыжаныш сӱретсымыктыш галерей да Йошкар-Олан историйже тоштер. Тидын нерген галерейыште тыршыше пашаеҥ-влак увертарат.
...

Радио кече дене Марий Эл Радион коллектившым уло шӱм-чонем дене саламлем. Те кажне Марий кундемыште илыше ешын эн ӱшанле да лишыл йолташыже улыда. Шӱдыр гай йӱлыза да эре ончыко кайыза.

Пайрем дене, йӧратыме Марий Эл Радио!!!

Лариса Яковлева, Россий Кугыжаныш Думын депутатше, Мер Каҥаш вуйлатыше
(саламлымаш, mp3)

МАРИЙ ЭЛ РАДИО МАРИЙ КАЛЫКЫН РАДИОЖО!

Кажне кечын 6 шагат эрдене Марий Эл Радио у кечым пырля вашлияш ӱжеш, да 23 шагат йӱдым ныжыл марий муро дене омо помышышко ужатен колта.

Марий Эл Радио - тиде марий муро, нӧлталалтше кумыл, паша кече, весела каныш, да чолга вӱдышо-влак!
...

Май тылзын пайремже-влакым Параньга район Олор кундемысе калык куанле кумыл дене вашлиеш. 30 апрельыште верысе школын туныктышо ден тунемше ешыже, кугезе коча-кованан мастарлык куатыштым шарналтен, шке кидмастарже-влакым иктеш чумырен, вашлиймаш-пайремым эртарыш. Вургемым тӱрлен, урген сӧрастарыше-влак Анна Чернова, Валентина Иванова, крючок дене пидше Галина Алексеева, озанлык кӧргыштӧ кучылталтше арверым ямдылыше изак-шоляк-влак Николай ден Евгений Фадеевмыт, сӱретче Аркадий Данилов, сӱретче, пу гыч ӱзгарым, сувенирым пӱчкедыше мастар-влак Сергей Иванов, Александр Порфирьев, кӱртньӧ мастар-влак Николай Тимофеев, Евгений Ямаев, издерым ыштыше Владимир Романов, комдым тодшо Алексей Чермаков, куштызо Алексей Алексеев шке усталыкыштым ял калыклан, толшо уна-влаклан выставкыште ончыктышт. Вара кажныже шке паша верышкыже верланен, мастарлык урокым темлышт.

Уна-влакше ты кечын шыҥ-шыҥ погыненыт ыле. Школысо икшыве-влак, ял калык поро кумыл дене Йошкар-Ола гыч Туныктышо-влакым усовершенствоватлыше институтын паша делегацийжым, Параньга районым вуйлатыше А.А. Ибраевым, Марий Эл Республикын культура, печать да национальность паша шотышто министрын алмаштышыже В.И.Актанаевым, Марий Эл Республика деч Россий Кугыжаныш Думын депутатше, Мер Каҥашым вуйлатыше Л.Н.Яковлевам вашлие. Кажне унам икте ӧрыктарыш: нине кидмастар-влак чыланат Олор ялын шочшыжо улыт. Таче нуно тӱрлӧ кундемлаште илен, тӱрлӧ пашам ыштат гынат, чыланат шочмо мландын куатше дене шӱлат да ты юзо шӱлышышым шке пашашкышт шыҥдарат.

- Мастарлык дене ойыртемалтше, калык пагалыме йолташна-влакым иктеш чумыраш шонымаш кок ий ончыч шочын. Тылеч вара верысе интеллигенций ятыр гана вашлийын мутланен, шочмо мландым тӱзатыме сомылым шуктен, калыкым шке паша дене куандараш ямдылалтын, - каласыш пайремым почмо годым верысе муниципал образованийым вуйлатыше Ю.А.Сидоров. Вуйлатышын мутшым Олорыш пурымо корнывожышто ял палым вераҥымат (Е.Ямаевын пашаже) пеҥгыдемда.
...